Kent Universiteti ingliz tili tayyorlov dasturi talabalarni asosiy fakultet dasturiga tayyorlaydi. Dastur A1 dan C1 gacha boʻlgan darajalarni qamrab oladi va har bir talaba oʻz darajasiga mos moduldan boshlaydi. Lekin koʻplab talabalar oddiy qoidalarni bilmaganligi uchun vaqt yoʻqotadi, modulni takrorlaydi yoki imtihonga kiritilmaydi.
Ushbu maqolada biz 7 ta eng muhim qoidani batafsil tushuntiramiz — har biriga amaliy maslahatlar va real vaziyatlar qoʻshilgan. Bu qoidalarni bilsangiz, tayyorlov davrini tezroq va muammosiz oʻtasiz.
1) 85% davomat qoidasi: 15% dan oshsa MET yoʻq
Har bir modulda darslarning kamida 85% iga qatnashish majburiy. Agar qoldirish 15% dan oshsa, siz MET imtihoniga kiritilmaysiz va modulni qaytadan oʻqishingiz kerak boʻladi.
Bu qoida juda qatʻiy — tibbiy maʻlumotnoma, oilaviy holatlar yoki boshqa mazeratlar ham davomat foizini oʻzgartirmaydi. Yagona istisno — universitetning rasmiy bayram kunlari.
Davomat hisoblash misoli
Agar modul davomida 80 soat dars boʻlsa:
- Ruxsat etilgan maksimal qoldirish: 80 × 15% = 12 soat
- 13 soat yoki undan koʻp qoldirsangiz — MET ga kirish huquqi yoʻq
- Kechikish ham hisoblanadi — 15+ daqiqa kechikish = 1 soat qoldirish
Maslahat: Telefondagi taqvimga har dars kuni eslatma qoʻying. Kutilmagan holatlarga 2-3 kun «zaxira» saqlang — birdaniga kasal boʻlib qolishingiz mumkin.
2) MET baholash tizimi: oʻrtacha ball + harf baho
Har modul oxirida MET (Module Exit Test) topshiriladi. Yakuniy modul bali ikki natijaning oʻrtachasidan hisoblanadi:
- Modul ichki bali — uy vazifalari, sinf ishlari, mini testlar (100 ball)
- MET imtihon bali — modul oxiridagi rasmiy test (100 ball)
Oʻrtacha bal asosida harf baho beriladi:
| Harf baho | Ball oraligʻi | Natija |
|---|---|---|
| A | 85–100 | Aʻlo — keyingi darajaga oʻtish |
| B | 75–84 | Yaxshi — keyingi darajaga oʻtish |
| C | 60–74 | Oʻrtacha — keyingi darajaga oʻtish |
| F | 0–59 | Yiqilish — modulni takrorlash |
Maslahat: Faqat MET imtihoniga tayanmang. Modul ichki bali ham muhim — uy vazifalarini muntazam bajarsangiz, umumiy oʻrtachangiz yuqori boʻladi.
3) Daraja tizimi va oʻtish tartibi
Kent tayyorlov dasturi quyidagi darajalardan iborat:
| Daraja | CEFR darajasi | Taxminiy davomiylik | Oʻtish sharti |
|---|---|---|---|
| Starter | A1 | 8 hafta | MET C yoki yuqori |
| Elementary | A2 | 8 hafta | MET C yoki yuqori |
| Pre-Intermediate | B1 | 8 hafta | MET C yoki yuqori |
| Intermediate | B1+ | 8 hafta | MET C yoki yuqori |
| Upper-Intermediate | B2 | 8 hafta | KELT yetarlilik testi |
Keyingi darajaga oʻtish uchun A, B yoki C olish kerak. F olsangiz, daraja boshqa materiallar bilan takrorlanadi. DBS testida yuqori ball olsangiz, oʻrtadagi darajalarni oʻtkazib yuborishingiz mumkin — masalan, A2 oʻrniga B1 dan boshlash.
4) DBS — daraja aniqlash testi
DBS (Düzey Belirleme Sınavı) — semestr boshida beriladigan daraja aniqlash testi. Bu test orqali sizning ingliz tili darajangiz aniqlanadi va mos modulga joylashtirilasiz.
Test 50 daqiqa davom etadi va faqat test shaklidagi (multiple-choice) savollardan iborat. DBSga kirmagan talaba avtomatik ravishda A1 darajaga joylashtiriladi — hatto ingliz tilini yaxshi bilsangiz ham.
DBS tarkibi
| Boʻlim | Savollar soni | Izoh |
|---|---|---|
| Grammatika | 30 | Tenses, prepositions, conditionals |
| Lugʻat | 30 | Soʻz maʻnolari, collocations |
| Oʻqish | 20 | Matn tushunish, asosiy fikr |
| Tinglash | 20 | Audio yozuvlardan javob topish |
Maslahat: DBS ga hech boʻlmaganda 1 hafta oldin tayyorlaning. YouTube dagi bepul Cambridge English testlari yaxshi mashq boʻladi.
5) KELT yetarlilik testi — ikki oturum
KELT (Kent English Language Test) — tayyorlov dasturini tugatish va asosiy fakultet dasturiga oʻtish uchun topshiriladigan yakuniy imtihon. KELT ikki oturumda oʻtkaziladi:
1-oturum: Yozma qism (~3 soat)
- Oʻqish (Reading): matnlarni oʻqish va savollarga javob berish
- Tinglash (Listening): audio yozuvlarni eshitish va savollarga javob berish
- Yozish (Writing): essay yoki formal xat yozish
2-oturum: Ogʻzaki qism (~15 daqiqa)
- Ikki komissar bilan yuzma-yuz suhbat
- Berilgan mavzu boʻyicha 2-3 daqiqa taqdimot
- Savollar va javoblar
Ogʻzaki imtihon vaqti va joyi roʻyxat orqali eʻlon qilinadi. Talabadan 30 daqiqa oldin kutish joyida boʻlish soʻraladi. Roʻyxat osilgach vaqtlar oʻzgarmaydi.
Muhim: KELT ni oʻtolmasangiz, tayyorlov dasturini davom ettirasiz. Yillik maksimal 2 marta KELT topshirish mumkin.
6) Telafi qoidasi va hujjatlar
KELT yoki MET imtihonlarining har qanday oturumini oʻtkazib yuborsangiz, mazerat boʻlsa ham telafi qilinmaydi. Bu qoida istisnossiz amal qiladi.
Imtihon kuni yoningizda quyidagilar boʻlishi shart:
- Rasmli talaba ID kartasi (Kent Universiteti tomonidan berilgan)
- Amaldagi rasmli hujjat (pasport, ID karta yoki haydovchilik guvohnomasi)
Agar ikkala hujjatni koʻrsata olmasangiz, imtihon xonasiga kiritilmaysiz.
7) Tayyorlov davrida muvaffaqiyat uchun amaliy maslahatlar
- Dars jadvalini yodlang — har kuni bir xil vaqtda dars boshlanmaydi. Jadvalingizni telefoningizga saqlang.
- Har kuni kamida 30 daqiqa inglizcha tinglang — podkast, YouTube, Netflix. Subtitrsiz tinglashga oʻrganing.
- Sinfdoshlar bilan inglizcha gaplashing — oʻzbek tiliga qaytmang. Hatto xato qilsangiz ham inglizchada davom eting.
- Uy vazifalarini kechiktirmang — modul ichki bali uy vazifalariga bogʻliq. Kechiktirilgan vazifa past baho beradi.
- Oʻqituvchidan fikr-mulohaza soʻrang — har hafta kuchsiz tomonlaringizni bilib oling va ularga eʻtibor bering.
- Flashcard ilovasidan foydalaning — Anki yoki Quizlet orqali yangi soʻzlarni yodlang. Kuniga 15-20 yangi soʻz yetarli.
Bogʻliq maqolalar
- Kent ingliz tili tayyorlov dasturi: KELT, DBS, MET haqida batafsil →
- Kent Universitetiga hujjat topshirish →
- Turkiyada TOMER turk tili kursi →
60 soniyalik checklist
- Davomatim 15% dan oshmaydi — har hafta tekshiraman.
- MET uchun maqsadim: kamida C (60+).
- DBS ga kirdim (aks holda A1 ga joylashtirilaman).
- KELT gapirish roʻyxatini koʻrdim; 30 daqiqa oldin boʻlaman.
- 2 ta rasmli ID yonimda; telafi yoʻqligini bilaman.
- Uy vazifalarini oʻz vaqtida topshiraman.
Koʻp beriladigan savollar
Kent tayyorlov dasturi qancha davom etadi?
DBS natijasiga qarab 1 yilgacha. Agar DBS da yuqori ball olsangiz, yuqori darajadan boshlaysiz va dasturni tezroq tugatishingiz mumkin. A1 dan boshlasangiz, taxminan 8-10 oy davom etadi.
Davomat chegarasi nechta soatga teng?
Modulda kamida 85% qatnashish kerak. 80 soatlik modulda maksimal 12 soat qoldirish mumkin. 15% dan oshsa MET ga kiritilmaydi va daraja takrorlanadi.
DBS ga kirmasam nima boʻladi?
DBS ga kirmagan talaba avtomatik ravishda A1 (eng past) darajaga joylashtiriladi — hatto ingliz tilini yaxshi bilsangiz ham. Shuning uchun DBS ni albatta topshiring.
KELT imtihonini qayta topshirish mumkinmi?
Ha, lekin faqat keyingi rejali KELT sanasida. Oʻtkazib yuborilgan oturum uchun telafi yoʻq. Yillik maksimal 2 marta KELT topshirish imkoniyati mavjud.
TOEFL yoki IELTS sertifikatim bor — tayyorlovdan ozod boʻlamanmi?
Ha, agar TOEFL iBT 72+ yoki IELTS 5.5+ ballingiz boʻlsa, tayyorlov dasturidan ozod boʻlishingiz va toʻgʻridan-toʻgʻri fakultet dasturiga oʻtishingiz mumkin.
Xulosa
Kent ingliz tili tayyorlov dasturi qatʻiy, lekin adolatli tizimga ega. 85% davomat, MET imtihonlari, DBS joylashtirish va KELT yetarlilik testi — bularning barchasiga oldindan tayyorlansangiz, dasturni muammosiz oʻtasiz va asosiy fakultet dasturiga tezroq kirasiz.
Savollaringiz bormi? Bepul maslahat oling:
Telegram |
WhatsApp |
Online ariza topshiring →
Shuningdek oʻqing
Kent Apply Danishmani
Qabul boʻyicha mutaxassis
Istanbul Kent Universitetiga qabul jarayoni, hujjatlar, stipendiyalar va talaba hayoti boʻyicha professional maslahatlar beramiz.
Bu maqola foydali boʻldimi?
Tegishli dasturlar
$1,080/yil$1,200
$2,900/yil$5,800
Kent Universitetida oʻqishni boshlang
Rasmiy vakolatli hamkor orqali ariza topshiring. 86 ta dastur, 24 soatda javob, bepul konsultatsiya.